แนวทางป้องกันสมองเสื่อม

โรคสมองเสื่อม คืออะไร?

ภาวะสมองเสื่อม (Dementia) คือ กลุ่มอาการที่เกิดจากความผิดปกติของสมอง ทำให้เกิดความผิดปกติทางด้านสติปัญญา ความคิด ความจำบกพร่อง หลงลืม ทั้งความจำระยะสั้นและระยะยาว การตัดสินใจผิดพลาด มีปัญหาในการพูด ไม่สามารถปฏิบัติงานต่างๆ ในชีวิตประจำวันได้ สับสนเรื่องเวลา สถานที่ บุคคล มีความผิดปกติทางจิต และพฤติกรรม อาการเหล่านี้มีผลกระทบทำให้ไม่สามารถทำงานหรืออยู่ในสังคมได้อย่างปกติ

ทั้งนี้จากผลสำรวจของสถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข โดยการตรวจร่างกายในปี 2557 พบว่าผู้ที่มีอายุ 60 ปี ขึ้นไป จะมีภาวะสมองเสื่อมร้อยละ 8.1 คาดว่าขณะนี้น่าจะมีผู้ป่วยโรคสมองเสื่อมประมาณ 8 แสนกว่าคนทั่วประเทศ โดยพบในผู้หญิงมากกว่าชาย และอายุยิ่งมากยิ่งพบมาก

แนวทางป้องกันสมองเสื่อม

  1. ออกกำลังกาย ผู้ใหญ่หรือผู้สูงอายุ ควรออกกำลังกายอย่างน้อย 150 นาที ต่อสัปดาห์ เช่น ขี่จักรยาน ว่ายน้ำ หรือทำงานบ้าน
  2. เลิกสูบบุหรี่
  3. รับประทานอาหารที่ดีต่อสุขภาพ เน้นรับประทานผัก ปลา และผลไม้
  4. หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์
  5. ฝึกสมอง มีผลการวิจัยบ่งชี้ว่าการเล่นอักษรไขว้ และเกมคอมพิวเตอร์ที่ได้รับการออกแบบมาเป็นพิเศษ อาจเป็นประโยชน์ต่อสมอง
  6. เข้าสังคม แม้จะไม่มีหลักฐานว่าจะหยุดยั้งหรือชะลอการเกิดสมองเสื่อมได้ แต่การได้พบปะเพื่อนฝูง ก็ทำให้ผู้สูงอายุมีสุขภาพกายและใจดีขึ้น
  7. ควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน
  8. ควบคุมความดันโลหิต เพราะการเกิดสมองเสื่อมนั้นเกี่ยวพันกับอาการความดันสูงด้วย
  9. หากเป็นโรคเบาหวาน ต้องควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดด้วย
  10. ควบคุมระดับคอเลสเตอรอล เพราะหากสูงเกินไปจะเป็นปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดโรคสมองเสื่อม

ที่มาของข้อมูล

กรมสุขภาพจิต. กรมสุขภาพจิต เผยผู้สูงวัยไทย“สมองเสื่อม” 8 แสนกว่าคน. https://www.dmh.go.th/news-dmh/view.asp?id=27994. 18 June 2018.
ศินาท แขนอก พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ. ภาวะสมองเสื่อมในผู้สูงอายุ. https://www.dmh.go.th/downloadportal/morbidity/dementia.pdf.